Logo Leids Universiteits Fonds

nl en

Avond van Cleveringa

Jaarlijks organiseert de Commissie ActiviteitenSubsidie StudentenActiviteiten (CASSA) van het LUF de Avond van Cleveringa. Tijdens deze debatavond gaan verschillende sprekers in gesprek over wat er voor nodig is om vrijheid in brede zin te beschermen.

Het LUF organiseert sinds 2003 deze debatavond en kent inmiddels een rijke geschiedenis aan sprekers en onderwerpen. De avond is in het leven geroepen om huidige studenten van de Universiteit Leiden bewust te maken van de beroemde protestrede van de Leidse hoogleraar Cleveringa, die zich op 26 november 1940 verzette tegen het ontslag van zijn Joodse collega's.

Het debat onderstreept dat iedereen het recht heeft op een vrije mening, maar dat vrijheid ook zeker niet vanzelfsprekend is. 

De Avond van Cleveringa 2026 - save the date!

De voorbereidingen voor de Avond van Cleveringa 2026 zijn in volle gang. Het evenement zal dit jaar plaatsvinden op dinsdag 24 november, vanaf 19.30 uur. Het thema, de sprekers en het inschrijfmoment worden op een later moment bekend gemaakt.

Geschiedenis van de Avond van Cleveringa

Tot 2015 stond de avond bekend als het Cleveringadebat. Anders dan bij de Cleveringa-oratie en de Cleveringabijeenkomsten, is de doelgroep van de avond in het bijzonder huidige studenten en jonge alumni.

Het panel bestaat altijd uit een combinatie van wetenschappers en maatschappelijke actoren zoals politici, journalisten, activisten en bestuurders. Aanwezige studenten krijgen ook de kans om vragen te stellen aan de deelnemers van het debat. 

Voor een historisch overzicht van de deelnemers aan het debat en de verschillende thema's, zie de lijst hieronder.

Avond van Cleveringa (vanaf 2015)

2025

De sprekers van de avond waren Marloes van Noorloos (hoogleraar Straf- en Strafprocesrecht), Franc Weerwind (politicus D66), Ulysse Ellian (politicus VVD), Pieter Sellies (Campaigner Fossielvrij NL) en Marjolein Kuijers (projectleider 'Right to Protect' bij Amnesty International). Maia de Quay (voormalig columnist De Mare) was de moderator van de avond.

Het thema was 'Demonstratierecht'. Van deze bijeenkomst is ook een aftermovie gemaakt.

Deze video kan niet worden getoond omdat u geen cookies heeft geaccepteerd.

Verlaat onze website om deze video te bekijken.
2024

De deelnemers aan het debat waren Annelies van Vark (promovendus), Martijn Kitzen (bijzonder hoogleraar Militaire Wetenschap) en Derk Boswijk (politicus CDA). De moderator van de avond was Niels van Willigen (hoogleraar Politieke Wetenschap). 

Het thema van het debat was 'Vrijheid onder vuur'.

2023

De deelnemers van de avond waren Boris Dittrich (politicus en schrijver), Raki Ap (klimaatactivist), Alerk Ablikim (studentspreker) en Pieter Slaman (universiteitshistoricus).

De titel van het debat was 'Vrijheden onder Druk'. 

2022

De deelnemers aan het debat waren Nilüfer Gündoğan (politicus), Leo Lucassen (hoogleraar Economische en Sociale Geschiedenis), Maia de Quay (columnist universitair weekblad De Mare), en Philip de Witt Wijnen (journalist). 

In 2020 en 2021 was het niet mogelijk om de Avond van Cleveringa te organiseren vanwege de beperkte opening van universiteitsgebouwen tijdens de COVID 19-pandemie.

2019

De sprekers op deze avond waren Ingrid d'Hooghe (sinoloog en onderzoeker Clingendael) en Yuxi Nie (docent Sinologie Universiteit Leiden). 

De titel van het debat was 'Vrijheid in een digitale wereld: een blik op China'. 

2018

Sprekers in dit debat Henri Lenferink (toenmalig burgemeester van Leiden), Emilie den Tonkelaar (kunsthistoricus) en Geerten Waling (historicus en universitair docent). Carel Stolker (toenmalig rector magnificus) was de moderator van het debat.

De titel van het debat was 'Vrijheid in de Academische Gemeenschap'. 

2017

Deelnemers van het debat waren Robert Zwijnenberg (hoogleraar Uitwisseling tussen Kunst en Wetenschap), Laetitia Houben (promovendus Encyclopedie van de Rechtswetenschap), Ton Siedsma (onderzoeker Bits of Freedom) en Jan-Peter Loof (ondervoorzitter College voor de Rechten van de Mens). 

De titel van de avond was 'Heeft Vrijheid begrenzing nodig?'. Erick van Zuylen (pedel Universiteit Leiden) verzorgde de opening van de avond.

2016

Deelnemers aan het debat waren Henri Lenferink (toenmalig burgemeester Leiden), David de Muinck Keizer (De Helpende Hacker), Dimitri van Hacht (rechtsfilosoof), Wilma van Dijk (hoofd veiligheid Schiphol) en Ybo Buruma (lid Hoge Raad).

Het thema van de avond was 'Je Goed/Fout Recht: De Vrijheid om te doen wat niet mag'.

2015

Deelnemers van het debat waren Jiska van den Berg (alumnus en vluchtelingenwerker), Henri Lenferink (toenmalig burgemeester van Leiden), Joanne van der Leun (hoogleraar Criminologie), Leo Lucassen (hoogleraar Economische en Sociale Geschiedenis) en Olivier Nyirubugara (voormalig UAF-student).

De titel van de avond was 'Vlucht naar Vrijheid. Leiden als Safe Haven'. 

In 2014 is er geen Cleveringadebat georganiseerd. In plaats daarvan is er een video gemaakt over de nalatenschap van Cleveringa, getiteld 'Bolwerk van Vrijheid - Over Cleveringa's protestrede'.

CASSA verspreidde de video langs alle studie- en studentenverenigingen en verschillende opleidingen. De video is beschikbaar op YouTube.

Cleveringadebat (tot en met 2013)

2013

Deelnemers van het debat waren Wim Voermans (hoogleraar Staats- en bestuursrecht), Marietje Schaake (politicus D66) en Roderik van Grieken (directeur en oprichter van het Nederlands Debat Instituut).

Het thema van het debat was 'Hoe vrij is de vrije markt?'

2012

Deelnemers van het debat waren Laurens Jan Brinkhorst (hoogleraar Internationaal en Europees Recht en Bestuur), René Cuperus (columnist), Mark Verheijen (politicus VVD), Rick Lawson (decaan Faculteit Rechtsgeleerdheid), Sophie in 't Veld (politicus), Arjan Vliegenthart (politicus SP). De moderator was Mark Frequin (DG bij het Ministerie van Binnenlandse Zaken). 

De titel van het debat was 'Europa: Bolwerk  van Vrijheid?'

2011

Deelnemers van het debat waren Hans Laroes (journalist), Bert Brussen (journalist), Jaap de Jong (hoogleraar). De moderator van de avond was Kees Boonman (journalist), hij verzorgde ook de inleiding.

De titel van het debat was 'Ja wat nou, Vrijheid van Meningsuiting?!'

2010

Deelnemers van het debat waren Alex Geert Castermans (hoogleraar Burgerlijk Recht), Bruno Verbeek (universitair hoofddocent Instituut voor Wijsbegeerte) en Rutger Mazel (journalist). De moderators waren Joeri Veen en Geert van der Varst.

De titel van het debat was 'Privacy... gevoelig'.

2009

Deelnemers van het debat waren Nadia Bouras (historicus Universiteit Leiden), Marco Pastors (politicus Leefbaar Rotterdam), Joost Zwagerman (schrijver) en Maurits Berger (hoogleraar Islam in de Westerse Wereld). De moderator van de avond was Thierry Baudet (promovendus Universiteit Leiden).

De titel van het debat was 'Kwetsen of Zwijgen: Moet je alles kunnen zeggen in een licht ontvlambare samenleving?'

2008

Deelnemers van het debat waren Bas van der Vlies (politicus SGP), Niels van Tamelen (directeur Meldpunt Discriminatie Internet), Syp Wynia (journalist) en Naema Tahir (schrijver). De moderator van de avond was Ard van der Steur (advocaat & hoogleraar).

De titel van het debat was 'Censuur: Verboden te Spreken'. Peer Vries (hoogleraar Global Economic History aan de Universiteit van Wenen) verzorgde de inleiding voorafgaand aan het debat.

2007

Deelnemers van het debat waren Antoine Bodar (priester en wetenschapper), Geert Dales (politicus), Rietje van Dam (vice-rector) en Femke Halsema (politicus). De moderator van de avond was Ard van der Steur (advocaat & hoogleraar).

De titel van het debat was 'Vrij Spraak?'. Huib Pellikaan (hoogleraar Politieke Wetenschap) verzorgde de inleiding voorafgaand aan het debat.

2006

Deelnemers van het debat waren Aart Staartjes (acteur), Joost Prinsen (schrijver & acteur), Nout Wellink (directeur De Nederlandsche Bank), Kader Abdolah (schrijver), Douwe Breimer (voormalig rector magnificus van de Universiteit Leiden) en Frans Saris (voormalig decaan faculteit FWN).

In de week van het debat op zondag 26 november organiseerden de vijf grote Leidse gezelligheidsverenigingen diverse activiteiten rondom deze avond.

2005

Deelnemers van het debat waren Alexander Pechtold (politicus D66), Rob Oudkerk (politicus PvdA), Pim Huijgen (hoogleraar Notarieel Recht) en Karl Dittrich (voorzitter NVAO). Het debat werd gemodereerd door Roderik van Grieken (Oprichter Nederlands Debat Instituut).

In de week van het debat op maandag 28 november organiseerden de vijf grote Leidse gezelligheidsverenigingen diverse activiteiten rondom deze avond.

2004

Deelnemers van het debat waren Ivo Opstelten (toenamlig burgemeester van Rotterdam), Heleen Dupuis (toenmalig senator), Theo de Roos (advocaat), Nelleke Noordervliet (schrijver) en Morris Tabaksblat (bestuurder). Het debat werd gemodereerd door Roderik van Grieken (Oprichter Nederlands Debat Instituut).

In aanloop naar het debat op vrijdag 26 november organiseerden de vijf grote Leidse gezelligheidsverenigingen diverse activiteiten rondom deze avond.

2003

Deelnemers van het debat waren Bram Peper (voormalig burgemeester van Rotterdam) en Hans Dijkstal (politicus VVD). Het debat werd gemodereerd door Roderik van Grieken (Oprichter Nederlands Debat Instituut).

De titel van het debat was 'Vrijheid Ontketend'. In aanloop naar het debat op woensdag 26 november organiseerden de vijf grote Leidse gezelligheidsverenigingen diverse activiteiten rondom deze avond.

Deze website maakt gebruik van cookies.  Meer informatie.